Auteur: Luc Goossens
BetCity en TOTO Winkel hebben tijdens het WK het rolmodellenverbod overtreden. De voetballers stonden niet zelf op de advertenties. Toch waren Mbappé en Olise herkenbaar door hun naam, rugnummer en nationale shirt. Volgens de Ksa is ook zo’n indirecte verwijzing niet toegestaan.
Rolmodellenverbod in gokreclame: BetCity en TOTO overtraden tijdens het WK de Ksa-regels
Samenvatting: ook een indirecte verwijzing naar een voetballer is verboden
De Kansspelautoriteit heeft BetCity en TOTO Winkel tijdens het WK voetbal aangesproken op overtreding van het rolmodellenverbod. Kylian Mbappé en Michael Olise stonden niet zelf op de advertenties, maar waren herkenbaar door hun naam, rugnummer en nationale shirt. Volgens de Ksa valt ook zo’n indirecte verwijzing onder het verbod om beroepssporters in te zetten voor risicovolle kansspelen. Beide aanbieders verwijderden de uitingen; een boete werd in deze zaken niet bekendgemaakt. Eerder werden TonyBet, TOTO Online en vier aanbieders met Formule 1-reclame om vergelijkbare redenen aangesproken.
Ksa grijpt in bij BetCity en TOTO Winkel
Een gokreclame met Kylian Mbappé zou in Nederland onmiddellijk opvallen. Beroepssporters mogen namelijk niet worden ingezet om risicovolle kansspelen te promoten. BetCity en TOTO Winkel kozen daarom voor een indirectere aanpak.
De voetballers verschenen niet zelf in beeld. Hun namen, rugnummers en nationale shirts deden dat wel. Voor de Kansspelautoriteit (Ksa) maakte dat weinig verschil. De toezichthouder stelde de overtredingen vast tijdens het verscherpte toezicht rond het WK voetbal. Beide aanbieders werden aangesproken en verwijderden de gewraakte reclame.
BetCity verwijst naar Mbappé en Olise
Bij BetCity stonden verschillende wedopties naast shirts van nationale voetbalteams. Op die shirts waren de namen en rugnummers van bekende spelers zichtbaar. De Ksa noemt Kylian Mbappé en Michael Olise als voorbeelden.
De spelers zelf kwamen niet in de advertenties voor. Toch was meteen duidelijk naar wie de shirts verwezen. De combinatie van naam, rugnummer en nationaal tenue liet weinig ruimte voor een andere uitleg.
BetCity gebruikte die herkenbaarheid om weddenschappen onder de aandacht te brengen. Volgens de Ksa valt ook dat onder het inzetten van rolmodellen. De aanbieder verwijderde de uitingen nadat de toezichthouder contact had opgenomen.
Het is niet de eerste keer dat BetCity door de Ksa wordt aangepakt. In 2025 kreeg het bedrijf al een miljoenenboete wegens tekortkomingen in de bescherming van jongvolwassen spelers. Die oudere zaak stond los van de huidige reclameovertreding.
TOTO Winkel koppelt Mbappé aan een hattrick
Bij TOTO Winkel werd de overtreding in een supermarkt aangetroffen. Daar hing een reclame met de tekst: ‘MBAPPÉ HATTRICK? WIN €100,- SPEEL HIER MEE’.
Naast de tekst stond een blauw voetbalshirt met het rugnummer van Mbappé. Ook zonder portret was voor voetballiefhebbers duidelijk welke speler werd bedoeld.
De naam, het rugnummer en de kleur van het Franse shirt vormden samen een herkenbare verwijzing. Bovendien werd Mbappé rechtstreeks verbonden aan een weddenschap op een mogelijke hattrick.
TOTO Winkel haalde de advertentie weg. De aanbieder trok ook vergelijkbare reclame-uitingen terug die al waren voorbereid, maar nog niet waren geplaatst.
De Ksa maakte in beide zaken geen boete bekend. In het officiële bericht over BetCity en TOTO Winkel staat alleen dat de aanbieders zijn aangesproken en direct maatregelen namen.
Waarom zijn voetballers verboden in gokreclame?
Sinds 30 juni 2022 geldt in Nederland een streng rolmodellenverbod. Aanbieders van risicovolle kansspelen mogen geen bekende personen gebruiken om hun aanbod te promoten.
Het gaat onder meer om:
- beroepssporters en voormalige beroepssporters
- influencers, streamers en andere online persoonlijkheden
- acteurs, modellen en andere bekende personen
- teams die uit beroepssporters bestaan
De regels moeten vooral minderjarigen, jongvolwassenen en mensen met gokproblemen beschermen. Bekende sporters kunnen een advertentie aantrekkelijker maken en vertrouwen opwekken. Hun succes en populariteit stralen af op het aangeboden product.
Bij sportweddenschappen is dat effect bijzonder sterk. Voetballers staan dicht bij de wedstrijden waarop spelers kunnen inzetten. Een voorspelling over Mbappé krijgt daardoor meer aandacht dan een algemene advertentie over Frankrijk.
Wie wil wedden op voetbal, krijgt tijdens een groot toernooi vrijwel voortdurend namen, statistieken en quoteringen te zien. Dat maakt het voor bookmakers verleidelijk om bekende spelers in hun campagnes te verwerken.
Een rolmodel hoeft niet herkenbaar in beeld te staan
De zaken rond BetCity en TOTO laten zien dat het verbod verder gaat dan een foto of video. Ook een indirecte verwijzing kan voldoende zijn.
De Ksa kijkt daarbij naar het totaalbeeld. Een rugnummer alleen hoeft niet naar één specifieke voetballer te verwijzen. Hetzelfde geldt voor een blauw shirt of een achternaam die vaker voorkomt.
Worden meerdere kenmerken gecombineerd, dan kan de bedoelde speler wel duidelijk herkenbaar worden. Dat gebeurde bij de advertenties met Mbappé en Olise.
De combinatie bepaalt de herkenbaarheid
Bij de beoordeling kunnen verschillende onderdelen een rol spelen:
- de voor- of achternaam van een voetballer
- het rugnummer van die speler
- het shirt van zijn club of nationale ploeg
- bekende uiterlijke kenmerken
- een handtekening of herkenbare bijnaam
- een concrete prestatie waarop kan worden gewed
Geen enkel onderdeel hoeft afzonderlijk beslissend te zijn. De volledige advertentie kan toch rechtstreeks naar één voetballer wijzen. Wanneer vrijwel iedere voetbalfan meteen aan dezelfde speler denkt, maakt de reclame gebruik van diens bekendheid, ook zonder dat zijn gezicht in beeld komt.
TonyBet ging tijdens het WK al eerder in de fout
BetCity en TOTO Winkel waren niet de eerste aanbieders die tijdens het WK tegen deze grens aanliepen. De Ksa sprak op 17 juli 2026 ook TonyBet aan.
In een advertentie stonden personen die door hun nationale shirts, rugnummers en uiterlijk leken op bekende internationale profvoetballers. Het ging niet om echte afbeeldingen van de spelers. Toch waren de verwijzingen volgens de toezichthouder duidelijk genoeg.
TonyBet moest de reclame direct verwijderen. De aanbieder mocht dezelfde of een vergelijkbare advertentie ook niet opnieuw gebruiken.
Het geval past in een langere reeks problemen met de marketing van het bedrijf. Eerder werd TonyBet al op de vingers getikt omdat de Nederlandstalige klantenservice niet voortdurend beschikbaar was. In februari 2026 volgde opnieuw ingrijpen nadat reclamemails bij jongvolwassen spelers terechtkwamen.
Een Ksa-vergunning is dus geen garantie dat een aanbieder nooit fouten maakt. Vergunde bedrijven blijven onder toezicht staan.
TOTO Online maakte eerder reclame met gesigneerde shirts
De kwestie rond TOTO Winkel staat niet op zichzelf. Op 12 juni 2026 sprak de Ksa ook TOTO Online aan wegens een andere overtreding van het rolmodellenverbod. Via de sociale media van acht betaaldvoetbalclubs werd een actie gepromoot. Wie voor €5 een weddenschap bij TOTO Online afsloot, maakte kans op een door spelers gesigneerd clubshirt.
De spelers hoefden de weddenschap niet persoonlijk aan te prijzen. Hun handtekeningen maakten de prijs aantrekkelijk voor supporters. Daarmee werden de voetballers volgens de toezichthouder indirect gebruikt om online gokken te promoten.
Ook complete teams vallen onder het rolmodellenverbod, niet alleen individuele sporters.
TOTO Winkel en TOTO Online zijn niet hetzelfde
Bij de berichtgeving is een belangrijk onderscheid nodig. De recente supermarktreclame kwam van TOTO Winkel. De eerdere actie met gesigneerde shirts hoorde bij TOTO Online.
Beide merken vallen onder de Nederlandse Loterij, maar werken met verschillende kansspelvergunningen. TOTO Online biedt kansspelen op afstand aan. TOTO Winkel verkoopt sportweddenschappen via fysieke verkooppunten.
Voor beide activiteiten geldt het rolmodellenverbod. De precieze reclameregels verschillen op onderdelen, maar beroepssporters mogen niet worden gebruikt om deze weddenschappen aantrekkelijker te maken.
Eerdere waarschuwingen gingen over Max Verstappen
De Ksa trad ook voor het WK al op tegen verhulde verwijzingen naar sporters. Begin 2025 werden vier online aanbieders gewaarschuwd wegens reclame rond Formule 1-races. De advertenties bevatten geen rechtstreekse afbeeldingen van Max Verstappen. Via woordspelingen en visuele elementen werd wel duidelijk naar hem verwezen. De toezichthouder zag dat als een creatieve poging om het rolmodellenverbod te omzeilen.
Daarmee was de lijn al duidelijk voordat BetCity en TOTO Winkel hun WK-reclames publiceerden. Een aanbieder kan niet alleen naar de losse onderdelen kijken, ook de associatie die de volledige advertentie oproept telt mee. De Ksa waarschuwde destijds dat het bewust opzoeken van de grenzen tot directe handhaving kan leiden.
Waarom volgt niet meteen een boete?
BetCity, TOTO Winkel en TonyBet verwijderden hun advertenties nadat de Ksa ingreep. Voor deze specifieke overtredingen werd geen financiële sanctie gepubliceerd.
De toezichthouder kiest per zaak welke maatregel het meest geschikt is. Daarbij kunnen de ernst, de duur en het bereik van de reclame meewegen. Ook de snelheid waarmee een aanbieder de fout herstelt, kan een rol spelen.
Een waarschuwing zegt dus vooral iets over hoe snel een aanbieder reageert, en weinig over hoe zwaar de Ksa een overtreding vindt. Eerdere zaken tonen aan dat een overtreding van het rolmodellenverbod wel degelijk tot een hoge boete kan leiden.
In december 2025 maakte de Ksa een boete van € 400.000 aan JOI Gaming bekend. Bij JACK’S Racing Day hadden bekende personen onder meer petjes met het logo van JACK’S gesigneerd. Ook stonden online foto’s waarop rolmodellen naast medewerkers met zichtbare bedrijfslogo’s poseerden.
Het grote verschil zat niet alleen in de reclame zelf. JOI Gaming had eerder al een last onder dwangsom opgelegd gekregen voor dezelfde overtreding.
Ook externe reclame blijft de verantwoordelijkheid van de aanbieder
Gokbedrijven besteden campagnes vaak uit aan reclamebureaus, sportclubs of andere partners. Dat ontslaat hen niet van hun verantwoordelijkheid.
Dit speelde bijvoorbeeld bij een advertorial van BetMGM waarin de minderjarige voetballer Lamine Yamal verscheen. De reclame was door de redactie van een externe website gemaakt en gepubliceerd. Toch bleef BetMGM verantwoordelijk voor de overtreding.
Hetzelfde principe geldt wanneer een supermarkt, voetbalclub of advertentienetwerk de uiting verspreidt. De vergunninghouder moet vooraf controleren of alle onderdelen aan de Nederlandse regels voldoen.
Voor spelers is dat verschil belangrijk. Op een legaal online casino met een Ksa-vergunning gelden regels voor reclame, spelersbescherming en verantwoord spelen. Wanneer een vergunninghouder een fout maakt, kan de toezichthouder ingrijpen.
Bij illegale aanbieders ontbreekt die controle grotendeels. Zij gebruiken soms zonder toestemming bekende sporters, influencers of zelfs deepfakes. Zulke misleidende reclame voor illegale goksites is moeilijker aan te pakken, omdat de bedrijven vaak vanuit het buitenland opereren.
Waar ligt de grens voor bookmakers?
Bookmakers mogen wedstrijden, teams en beschikbare weddenschappen benoemen. Een neutrale mededeling dat Frankrijk tegen Duitsland speelt, maakt nog geen gebruik van een rolmodel.
De grens komt in zicht wanneer een bekende speler de advertentie extra aantrekkingskracht geeft. Een shirt met alleen nationale kleuren kan algemeen blijven. Zet daar ‘Mbappé’, zijn rugnummer en een weddenschap op zijn hattrick naast, dan verandert de betekenis.
De recente zaken geven bookmakers weinig ruimte om te beweren dat indirecte verwijzingen buiten het verbod vallen. De Ksa kijkt niet alleen naar wat letterlijk wordt getoond, maar beoordeelt vooral wie het publiek in de reclame herkent.
Wat betekenen de overtredingen voor spelers?
De advertenties maakten de weddenschappen zelf niet illegaal. Ook verloren BetCity en TOTO door deze overtredingen hun vergunning niet.
Wie bij een vergunde aanbieder speelde, hoefde daarom geen account te sluiten of openstaande weddenschappen te annuleren. De ingreep ging uitsluitend over de manier waarop het aanbod werd gepromoot.
Toch zijn de zaken relevant voor spelers. Reclame rond bekende voetballers kan de indruk wekken dat een weddenschap logischer of aantrekkelijker is dan ze werkelijk is. De kans op winst verandert niet doordat de naam van Mbappé naast de quotering staat.
Sportweddenschappen blijven kansspelen. Ook veel voetbalkennis biedt geen zekerheid over een uitslag, doelpunt of hattrick. Spelers die merken dat gokken moeilijk onder controle blijft, kunnen gratis en anoniem terecht bij OpenOverGokken.
